الشيخ نجم الدين الطبسي ( مترجم : ابهرى ، معزى ، رمضانى )

252

موارد السجن في النصوص والفتاوى ( حقوق زندانى و موارد زندان در اسلام ) ( فارسى )

هشتاد تازيانه به نجاشى زد ، او را حبس كرد و بعد بيست تازيانه بر او نواخت . شافعى فتوا داده است در هر مورد ، كه فاصله ميان دو حد مىافتد ، حبس مىشود و ابو يوسف در مورد قذف ، فتوا داده است و سرخسى در مورد مستى كه قذف كند و كاشانى در موارد زنا و دزدى و . . . ، ولى ما از فقيهان بزرگوارمان كسى را نديديم كه چنين فتوايى داده باشد ، مگر آنچه در مبسوط از شيخ طوسى - رحمه الله - استظهار مىشود . ريشهء اين مسأله در حديث مرفوع ابو مريم است ، كه اگر صحيح باشد ، به شرب خمر در روز ماه رمضان اختصاص دارد ، مگر اينكه تنقيح مناط شود و بگوييم : مورد خصوصيت ندارد و چنان كه ملاحظه مىكنيد [ كار درستى نيست ] مخصوصا اگر زندان ، خود مجازات باشد يا گفته شود : احتياطا زندانى مىشود تا از فرار او پيش‌گيرى شود . روايات 1 . أبو علي الأشعري ، عن محمد بن سالم ، عن أحمد بن النضر ، عن عمرو بن شمر ، عن جابر رفعه ، عن أبي مريم ، قال : أتي أمير المؤمنين عليه السّلام بالنجاشي الشاعر ، قد شرب الخمر في شهر رمضان ، فضربه ثمانين ثم حبسه ليلة ، ثم دعي به من الغد فضربه عشرين سوطا . فقال له : يا أمير المؤمنين ! فقد ضربتني ثمانين في شرب الخمر ، و هذه العشرين ما هي ؟ فقال : هذا لتجرّيك على شرب الخمر في شهر رمضان ؛ « 1 » ابو مريم مىگويد : نجاشى شاعر را كه در ماه رمضان شراب نوشيده بود نزد امير مؤمنان على - عليه السلام - آوردند . حضرت هشتاد تازيانه به او زد و يك شب او را حبس كرد سپس فردا او را فراخواند و بيست تازيانه بر او نواخت . نجاشى گفت : اى امير مؤمنان ! هشتاد تازيانه جهت شرب خمر به من زدى ، اين بيست تازيانه براى چيست ؟ فرمود : براى گستاخى تو بر شرب خمر در ماه رمضان . اين روايت را صدوق در من لا يحضره الفقيه « 2 » از عمرو بن شمر از جابر نقل كرده و طريق او چنين است : محمد بن موسى بن متوكل - رضى اللّه عنه - از على بن حسين سعدآبادى از احمد بن ابى عبد اللّه برقى از پدرش از احمد بن نصر خزاز ، كه طريق ، صحيح است . « 3 »

--> ( 1 ) . كافى ، ج 7 ، ص 216 ، ح 15 ؛ وسائل الشيعة ( به نقل از : كافى ) ، ج 18 ، ص 474 ، ح 1 . در سندش « محمد بن سالم » نيست و به جاى « عشرين » ، « هذه العشرون » دارد . ( 2 ) . ج 4 ، ص 40 ، ح 2 ؛ روضة المتقين ( به نقل از : من لا يحضره الفقيه ) ، ج 10 ، ص 135 . ( 3 ) . من لا يحضره الفقيه « مشيخه » ، ج 4 ، ص 87 .